Không đóng BHXH có được mua nhà ở xã hội không?

Không đóng BHXH  có thể mua nhà ở xã hội không?

Câu trả lời là có thể.

Theo trả lời chính thức của Bộ Xây dựng, pháp luật về nhà ở không quy định việc tham gia hoặc thời gian đóng bảo hiểm xã hội là điều kiện bắt buộc để mua, thuê mua nhà ở xã hội.

Người đăng ký được xem xét dựa trên ba nhóm nội dung chính:

• Có thuộc đối tượng được hưởng chính sách NOXH hay không.
• Có đáp ứng điều kiện về nhà ở hay không.
• Có đáp ứng điều kiện về thu nhập theo từng nhóm đối tượng hay không.

Như vậy, người chưa đóng BHXH, bị gián đoạn thời gian đóng hoặc đang làm việc nhưng doanh nghiệp chưa tham gia BHXH cho người lao động không đương nhiên bị loại khỏi danh sách đăng ký.

Trường hợp làm việc tại doanh nghiệp nhưng không đóng BHXH

Nếu người đăng ký đang làm việc tại doanh nghiệp, hợp tác xã hoặc liên hiệp hợp tác xã, họ có thể thuộc nhóm công nhân, người lao động quy định tại khoản 6 Điều 76 Luật Nhà ở 2023.

Pháp luật không yêu cầu phải xuất trình quá trình đóng BHXH để chứng minh nhóm đối tượng này. Việc xác nhận đối tượng và thu nhập do cơ quan, đơn vị hoặc doanh nghiệp nơi người đăng ký làm việc thực hiện.

Người lao động sử dụng giấy xác nhận đối tượng và thu nhập theo Mẫu số 01a trong hệ thống biểu mẫu hiện hành. Doanh nghiệp xác nhận tình trạng làm việc và mức thu nhập bình quân thực nhận của người kê khai.

Tuy nhiên, nếu doanh nghiệp thuộc trường hợp phải đóng BHXH bắt buộc nhưng không thực hiện, đây vẫn có thể là vấn đề riêng theo pháp luật lao động và bảo hiểm xã hội. Việc đó không nên bị nhầm với điều kiện đăng ký NOXH.

Lao động tự do không đóng BHXH làm hồ sơ thế nào?

Người không có hợp đồng lao động có thể được xác định là người thu nhập thấp tại khu vực đô thị theo khoản 5 Điều 76 Luật Nhà ở, nếu đáp ứng điều kiện thu nhập.

Trường hợp này sử dụng Mẫu số 05 ban hành theo Thông tư 08/2026/TT-BXD để đề nghị xác nhận đối tượng và điều kiện thu nhập.

Người đăng ký kê khai, cam kết mức thu nhập bình quân hằng tháng và gửi hồ sơ đến Công an cấp xã nơi:

• Thường trú;
• Tạm trú; hoặc
• Đang cư trú tại thời điểm đề nghị xác nhận.

Trong thời hạn 7 ngày kể từ khi nhận được đơn, Công an cấp xã xác nhận thông tin nhân thân và cư trú. Người dân tự chịu trách nhiệm về nội dung thu nhập đã cam kết; cơ quan công an có thể phối hợp xác minh, hậu kiểm khi cần thiết.

Điều kiện thu nhập hiện nay

Đối với người thu nhập thấp, công nhân, người lao động, cán bộ, công chức và viên chức, mức thu nhập bình quân thực nhận hiện được xác định như sau:

• Người độc thân: không quá 25 triệu đồng/tháng.
• Người độc thân đang nuôi con chưa thành niên: không quá 35 triệu đồng/tháng.
• Người đã kết hôn: tổng thu nhập hai vợ chồng không quá 50 triệu đồng/tháng.

Thu nhập được tính trong 12 tháng liền kề trước thời điểm cơ quan có thẩm quyền xác nhận.

Nếu trong 12 tháng có cả thời gian làm việc tại doanh nghiệp và thời gian thất nghiệp hoặc lao động tự do, từng cơ quan có thể xác nhận phần thời gian tương ứng. Doanh nghiệp xác nhận khoảng thời gian làm việc; Công an cấp xã xác nhận khoảng thời gian lao động tự do, bảo đảm tổng thời gian được xem xét đủ 12 tháng liền kề.

Không đóng BHXH vẫn phải đáp ứng điều kiện nhà ở

Ngoài thu nhập, người đăng ký và vợ hoặc chồng, nếu có, vẫn phải:

• Chưa có nhà ở thuộc sở hữu tại tỉnh, thành phố nơi có dự án; hoặc
• Đã có nhà nhưng diện tích bình quân thấp hơn 15 m² sàn/người.

Người đăng ký cũng phải thuộc đúng nhóm đối tượng và chưa hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở trái với quy định. BHXH không phải điều kiện, nhưng cũng không phải “tấm vé thay thế” cho các điều kiện còn lại.

Căn cứ pháp lý

• Điều 76 và Điều 78 Luật Nhà ở số 27/2023/QH15.
• Điều 29, Điều 30 Nghị định 100/2024/NĐ-CP.
• Nghị định 54/2026/NĐ-CP và Nghị định 136/2026/NĐ-CP.
• Thông tư 05/2024/TT-BXD, được sửa đổi bởi Thông tư 32/2025/TT-BXD và Thông tư 08/2026/TT-BXD.

Kết luận

Không đóng BHXH vẫn có thể đăng ký mua hoặc thuê mua NOXH. Yếu tố quyết định là người đăng ký phải thuộc đúng đối tượng, đáp ứng điều kiện về nhà ở, thu nhập và sử dụng đúng biểu mẫu.

Người đang làm việc tại doanh nghiệp cần xin xác nhận tại đơn vị làm việc. Người không có hợp đồng lao động thực hiện kê khai thu nhập theo Mẫu số 05 và đề nghị Công an cấp xã xác nhận. Chuẩn bị đúng theo tình trạng thực tế sẽ giúp hồ sơ rõ ràng và hạn chế phải bổ sung nhiều lần.

Xem thêm: Cách xác nhận thu nhập mua nhà ở xã hội khi làm ở nhiều công ty